Tek başına bir ip adresi hiç birşey ifade etmez.Ona anlam katan onun hangi networkde olduğunu gösteren subnetmask dır.
Ip adresleri 32 bittir ve bu 32 bitden n tanesi host biti(device id) , 32-n tanesi network bitlerini gösterir.Network ve host bitlerinin hangileri olduğunu bize subnetmask gösterir.Subnetmask daki 1′ler bize network bitlerini , 0′lar host bitlerini gösterir.Subnetmask’ı ne kadar küçük tutarsak host sayımız o kadar artar, network sayımız azalır.
Şimdi öncelikle ip adres sınıflarından ve subnetting’in neden gerekli olduğundan bahsedip daha sonra subnetting’in nasıl yapıldığını anlatalım.
Ip adreslerini sınıflara ayırma işlemini yapan kuruluş Internet Assigned Numbers Authority (IANA) dır.IANA internette sayılarla ilgili her türlü işi yerine getiren kuruluştur.Ip adreslerini 5 ayrı sınıfa ayırmıştır ve düzenleme işlemini ilk oklete bakarak yapmıştır.
ilk okleti ;
0-127 arasında olanlar A sınıfı ve subnetmaskı 255.0.0.0
128-191 arasında olanlar B sınıfı ve subnetmaskı 255.255.0.0
192-223 arasında olanlar C sınıfı ve subnetmaskı 255.255.255.0
224-239 arasında olanlar Multicast ip adresleri, bilgisayarlara verilemez
240-256 arasında olanlar deney amaçlı olarak IANA ya reserve edilmiştir
Sınıflama işlemi ilk olarak iyi bir amaç için yapılmıştır.Ip adreslerini bir düzene koymak amaçlanmıştır.Ancak internete bağlanan kullanıcı sayısı artınca ip adresleri yetmemeye başlamıştır ve bu sistemden vazgeçilip ,subnetting yöntemine geçilmiştir.
Subnetting yönteminde ip adresleri hangi sınıfdan olursa olsun herhangi bir subnetmask alabilir.Amaç kullanılabilir ip adreslerini arttırmaktır.Şöyle birşey düşünürsek, birbirine direk bağlı iki cihaza ip adresi vermek için eski sistemde kullanabileceğimiz en düşük subnetmask değeri 255.255.255.0 dır ve burda 256 tane ip vardır.Sadece iki cihazı birbirne bağlamak için 256 tane ip kullanılıyordu ve bu kullanılan ipler başka hiç biryerde kullanılamıyordu.
Subentting yönteminde ise subnet adresleri parçalara ayrılarak her network için yeterli sayıda ip adresi kullanılabiliyor.
Subnetmask’lar üstteki resimde de gördüğünüz gibi genel olarak kısaltılmış bir şekilde gösterilir./ dan sonraki rakam o subnetmask’ın içindeki 1 sayısını gösterir;
255.255.255.255.0 – 11111111.11111111.11111111.00000000 – /24
255.0.0.0 – 11111111.00000000.00000000.00000000 – /8
255.255.255.192 – 11111111.11111111.11111111.11000000 – /26
Şimdi subnetting ile ilgili birkaç örnek yaparak olayı daha iyi kavrayalım.
1)179.42.17.101 /27 ipsinin hangi networkde olduğunu bulalım.
öncelikli olarak subnetmask’ın açılımını yazalım, 27 tane 1 varmış,
11111111.11111111.11111111.11100000 – 255.255.255.224
bu subnetmask ile 256-224=32 li artan networkler oluşturulabilir,
172.42.17.0 172.42.17.32
172.42.17.64 172.42.17.96
172.42.17.128 172.42.17.160
172.42.17.192 172.42.17.224
gördüğünüz gibi bizim aradığımız ip(172.42.17.101) 96-128 arasındadır yani network adresi 172.42.17.96 dır.172.42.17.127 de broadcast adresidir.
Not:Network adresi bir networkdeki ilk ip adresidir.Broadcast adresde bir networkdeki son ip adresidir.
2)Resimdeki topoloji için minimum ip kullanarak 10.1.1.0 /24 networkünü parçalayalım,
Öncelikli olarak büyük ip ihtiyacı olan networkden başlamak her zaman daha iyi sonuç verir.
>>>100 pc li network için network adresi, broadcast adresi ve routerın interface’ine verceğimiz ipleri düşünecek olursak 103 tane ipye ihtiyacımız vardır.Ancak subnetmasklar binary mantığıyla kullanıldığı için 2 nin kuvveti bir sayı kadar ip ayırabiliriz.103 sayısına en yakın 2 nin kuvveti 128 dir.
256-128=128 subnetmaskın son okleti
255.255.255.128 – /25
10.1.1.0-10.1.1.127 /25 arasını 100 pc için ayırıyoruz.
>>>50 pc için en yakın değer 64 dür,
256-64=192 subnetmaskın son okleti
255.255.255.64
10.1.1.128 – 10.1.1.191 /26 50 pc için ayırıyoruz.
>>>20 pc için en yakın değer 32 dir,
256-32=224 subnetmaskın son okleti
255.255.255.32
10.1.1.192 – 10.1.1.223 /27 20 pc için ayırıyoruz.
Gördüğünüz gibi 10.1.1.224 den sonraki iplerde daha sonra kullanılabilir.Subnetting işlemi ip adreslerinin verimli kullanılması açısından çok önemlidir.
